L-arloġġ tal-aħħar tad-dinja jdoqq darba biss, jekk ikollu ċans idoqq. Fis-27 ta’ Jannar ta’ din is-sena, il-Bulletin of Atomic Scientists, li jieħu ħsiebu, ressaq dan id-Doomsday Clock eqreb lejn nofsillejl. Dak in-nofsillejl li jekk qatt jasal, jitfagħna mhux f’jum ġdid imma fix-xejn ta’ dejjem. Issa qegħdin 85 sekonda ’l bogħod minn nofsillejl, l-eqreb li qatt konna mit-tmiem mill-1947, meta bdiet tintuża din l-iskala. Anki waqt l-intriċċi kollha tal-Gwerra l-Bierda, qatt ma kien daqshekk tard fil-jum tal-eżistenza tal-bniedem. Fl-1963, waqt il-kriżi tal-missili ta’ Cuba, l-arloġġ kien jimmarka seba’ minuti qabel nofsillejl. Fl-2007, bdiet titqies it-theddida tat-tibdil fil-klima, mhux għax ir-riskju ta’ katakliżma nukleari kien naqas, imma għax ikkalkulaw li l-possibbiltà ta’ katastrofi ekoloġika kienet terġa’ ikbar. Minn dak iż-żmien ’l hawn, komplew jiżdiedu forom ta’ theddid eżistenzjali fost l-inċertezzi dwar l-użu tat-teknoloġiji biotekniċi u l-intelliġenza artifiċjali biex il-ġirja lejn dan in-nofsillejl issir dejjem iktar bla nifs. Fil-ktieb tiegħu Nifs: Kaos u Poeżija, Franco “Bifo” Berardi jibda bis-sensazzjoni ta’ qtugħ ta’ nifs u joħodna fuq vjaġġ tul l-infern miżgħud brutalità u regħba li qed ngħixu fih. Huwa jindirizza “l-problema f’termini ta’ respirazzjoni: ritmu, spażmu, soffokazzjoni, u mewt.” Fl-aħħar kapitlu, fit-traduzzjoni ta’ Karl Baldacchino, li bih qed niftħu r-raba’ sena tal-ġurnal, Berardi jgħid li “n-nuqqas ta’ bażi, il-vojt, u d-dekompożizzjoni tal-persuna fiżika” huma “l-abbiss li l-bnedmin kollha qed jesperjenzaw. Iżda n-nisa u l-irġiel jistgħu jimxu ferħana fuq dan l-abbiss jekk jifhmu li l-ħbiberija tinsab fil-ħila li taqsam l-illużjoni tat-tifsir. Meta l-illużjoni tat-tifsir tigi kondiviża, ma tibqax illużjoni: issir realtà. Il-pont fuq l-abbiss huwa d-djalogu li jippermetti l-kondiviżjoni ta’ viżjoni, ta’ aspettattiva, ta’ intenzjoni.” Għal Berardi, huwa biss bil-poeżija, bir-ritmu tan-nifs, li nistgħu niffaċċjawh nofsillejl u mal-poeżija ngħaddu għal jum ġdid. Il-poeżija però mhix ħarba mir-realtà, u lanqas mhi ħarba mill-politika. Għax il-poeżija hija proprju dak li naraw meta naqsmu l-immaġinazzjoni tagħna ma’ ħaddieħor. “Il-ħbiberija,” jgħidilna Berardi, “hija l-kundizzjoni għall-esperjenza — l-eżistenza — tat-tifsir.” Flimkien, f’relazzjoni ma’ ħaddieħor, “aħna nesperjenzaw il-kuntentizza bħala s-sospensjoni konxja tad-dehra tal-abbiss. F’dawk il-mumenti ta’ sospensjoni, aħna nistgħu nibnu xi ħaġa: pontijiet fuq l-abbiss innifsu.” .
